Birleşmiş Milletler Çevre Programı (UNEP), Uyum Açığı 2026 Raporu’nu Hazır mıyız? Henüz Değil başlığıyla yayımladı. Rapor, iklim değişikliğinin etkileri karşısında riskleri azaltmak, dayanıklılığı güçlendirmek ve kapsayıcı kalkınmayı desteklemek için uyum çalışmalarının kritik önem taşıdığını gösteriyor.
UNEP verilerine göre, gelişmiş ülkelerden gelişmekte olan ülkelere aktarılan uluslararası kamu kaynaklı uyum finansmanı 2024’te yıllık bazda 1 milyar dolar artarak 31,7 milyar dolara ulaştı. Bu tutarın, gelişmekte olan ülkelerin 2035’e kadar karşılaması beklenen yıllık 305 milyar dolarlık uyum finansmanı ihtiyacının oldukça altında olduğu belirtiliyor.
Geçen yıl Brezilya’da düzenlenen BM İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi’nin 30. Taraflar Konferansı’nda (COP30) geliştirmekte olan ülkelere yönelik uluslararası kamu finansmanının 2035’e kadar üç katına çıkarılması hedeflendi. Hedef tutturulsa bile kaynakların yalnızca en fazla yüzde 29’unu karşılayabileceği kaydedildi.
En az gelişmiş ülkeler ile küçük ada devletlerine sağlanan finansman akışları, 2019-2024 döneminde reel olarak artmasına rağmen 2022’deki zirvenin ardından geriledi. UNEP, bu nedenle uyum finansmanının hızlandırılması ve özellikle gelişmekte olan ve az gelişmiş ülkelere yönelik kaynakların artırılması gerektiğini vurguluyor.
UNEP İcra Direktörü Inger Andersen, küresel sıcaklık artışının sanayi öncesi döneme göre 1,5 derece eşiğini aşmasının beklendiğini belirterek, dünyanın mevcut iklim koşullarına uyum sağlamakta zorlandığını ifade etti. Ülkelerin uyum kapasitesini geliştirmesi, hayat kurtarmak ve ekonomileri zararlardan korumak için finansmanı çok daha yüksek seviyelere çıkarması gerektiğini kaydetti.
Türkiye’nin ev sahipliğinde 9-20 Kasım’da düzenlenecek COP31’de uyum finansmanının artırılmasına odaklanılması gerekiyor. Andersen, COP30’da belirlenen Küresel Mutirao hedefinin gerçekleştirilmesi için çabaların yoğunlaştırılmasını istedi.
Kaynak: Bloomberg HT
