EMEP İstanbul Milletvekili İskender Bayhan, 9 Kasım 2026 tarihinde İzmir Aliağa’daki HABAŞ Demir Çelik Fabrikası’nda 19 işçinin yaşamını yitirmesinin ardından Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’nın iş güvenliği veri sistemini durdurma kararını gündeme taşıdı. Bayhan, konu hakkında Bakan Vedat Işıkhan tarafından yanıtlanmasını istediği bir soru önergesi verdi.
Bayhan’ın aktardığına göre, 2018 yılında uygulamaya konan İş Sağlığı ve Güvenliği Bilgi Yönetim Sistemi’ne ilişkin zorunlu veri gönderimi, HABAŞ katliamının ertesi günü olan 10 Kasım 2026 tarihinde sona erdirildi. Kararın neden ve gerekçe belirtilmeden alındığını ifade eden Bayhan, sistem üzerinden işyerlerinden milyonlarca işçinin İSG eğitimleri ile işe giriş ve periyodik sağlık muayenesi verilerinin toplandığını belirtti.
Sistemin Bakanlığın faaliyet raporlarında iş kazalarını ve meslek hastalıklarını önceden tahmin eden bir erken uyarı sistemi olarak tanıtıldığını aktaran Bayhan, verilerin tescil edilen özel entegratör yazılım şirketleri aracılığıyla Bakanlığa aktarıldığını açıkladı. Bu yolla işçi sağlığı ve güvenliği alanında geniş bir veri ağı oluşturulduğunu, ancak sistemin 8 yıllık döneminde beklenen koruma etkisinin oluşmadığını ileri sürdü.
Bayhan, Türkiye’de en az 15 bin işçinin iş cinayetlerinde hayatını kaybettiğini, buna rağmen meslek hastalığı kaynaklı ölümlerin resmi kayıtlarda her yıl sıfır veya sıfıra yakın açıklandığını belirtti. Bu verilerin Bakanlığın ölümcül çalışma koşullarını ve yasa dışılıkları görebildiğini, fakat müdahale konusunda isteksiz kaldığını ileri süren Bayhan, sorunun yalnızca yazılım şirketlerine ödenen tutarlar olmadığını vurguladı.
Bayhan’ın değerlendirmesine göre milyarlarca liralık bir iş güvenliği sektörü oluşturulurken işçilerin ölüm risklerinin göz ardı edildiği ve kamu denetiminin zayıflatıldığı ileri sürüldü. 19 işçinin yaşamını yitirdiği HABAŞ katliamından bir gün sonra sistemin durdurulmasının ise olayın izlerini ve delillerini örtme amacı taşıdığı iddia edildi.
Kaynak: Evrensel
