Nisan 2023’te başlayan Sudan iç savaşı, iki askerî güç arasındaki iktidar mücadelesi olarak göründü. Toplumsal ve askerî nedenlerin gözetilmemesi savaşı uzatıp niteliğini değiştirdi. Savaş artık yerel çatışmalar, bölünme ve dış destek şeklinde üç katmanlı.
Darfur ve Kordofan başlıca çatışma alanları oldu. RSF’nin 2025’te El Faşir kontrolünü alması, çatışmanın Araplar ve Afrikalılar arasındaki rekabetle açıklanamayacak kadar karmaşıklaştığını gösterdi. Toprak, kabileler, ittifaklar ve bölgesel çıkarlar belirleyici hâle geldi. SPLM-N ile Otoro topluluğu arasındaki çatışmaların 2026’da yeniden şiddetlenmesi bu tabloyu genişletti.
Sudan’ın fiilî bölünmesi savaşın daha karmaşık olduğunu ortaya koyuyor. Ocak 2026’da Nyala merkezli paralel yönetimin kurulması, banka kurulması ve Hartum banknotlarının kullanımının yasaklanması, idari ve parasal ayrışmanın göstergeleri oldu.
SAF ve RSF’nin dış ülkelerden siyasi, askerî ve mali destek alması savaşı uzatıyor. Altın madenleri taraflar ve yerel silahlı gruplar için finansman kaynağı oluşturuyor. Yakın dönemde bir hava saldırısında 200 kişinin hayatını kaybettiği bildirildi.
ABD, Suudi Arabistan, BAE ve Mısır’dan oluşan Dörtlü, Eylül 2025’te üç aylık ateşkes ve dokuz aylık geçiş öngören bir yol haritası sundu. BAE’nin desteği nedeniyle grubun tarafsızlığı tartışıldı.
Batı Sudan’daki çatışmalar, iki ana taraf arasında ateşkes aramaktan daha geniş bir siyasi ve askerî denge gerektiriyor. Darfur ve Kordofan’ın savaş alanı olarak kalması, ülkenin farklı güvenlik ve yönetim alanlarına ayrılma ihtimalini güçlendiriyor. Kalıcı çözüm, yerel silahlı grupları ve paralel yönetimleri de kapsamalı.
Kaynak: Karar
